Giliyê malê şaş bike

Reklamera en felaktig vara - Nordkurdiska (Kurmancî)

Gilîkirin tê maneya ku, ji bo gilîyê malekê bikî, tu bi şîrketê re têkilî datînî. Di nav YE (Yekîtiya Ewrûpayê) de, ji bo gilîkirinê kêmasî du sal muhleta te heye, û heger te mal ji şîrketeke swêdî kirîbe mafê te yê gilîkirinên hetanî sê salan e.

Ev nivîs ji zimanê swêdî hatiye wergerandin Nivîs û şiklê rûpelê dikare bi rûpela orîjînal re qiyas cûdatir xuya bike. Nivîsarên bi

Çi weke şaşî tê nirxandin?

Ji bo malek li gorî qanûnê weke tiştek şaş bê dîtin divê ev şaşiyeke bingehîn be. Şaşiyeke bingehîn şaşiyek wisa ye ku dema te mal kirî ew yan ji destpêkê ve yan jî dema dan te, li wir hebû. Ne pêwîst e şaşî xwe yekser nîşan bide. Ev dikare şaşiyeke bingehîn be ku xwe piştî demekê nîşan dide. Dikare wisa be:

  • Mal bi kêmasî ye, xerab kar dike yan şikestî ye

  • Mal, naşibe wê agahiya ku di dema kirînê de dan te

  • Mal armanca xwe pêk nayne, weke mînak çaketeke baranê ku avê nasekinîne.

Mafê gilîkirinê yê sê salan

Li Swêdê, li gorî qanûnan, hetanî sê salan muhleta te heye ku tu gilîyê şaşiya malek bikî. Heger te mal li welatekî din ya YE kirîbe muhleta gilîkirinê ya te hetanî  bi kêmasî du salan e. Girîng e ku tu, di nav du mehan ya ji roja şaşî kifşkir yan divê te şaşî kifş bikira û pê ve, giliyê bikî – da ku ewle bî ku dikarî doz ji şîrketê bikî.

Heger şaşî hebe ji şîrketê çi dikarî daxwaz bikî?

Qanûna xizmeta serfkaran (Konsumenttjänstlagen) xuya dike ka çi cure daxwaz dikarî bikî.

Di destê yekê de: ku şîrket şaşiyê sererast bike

Di destê yekê de dikarî ji şîrketê daxwaz bikî ku şaşiyê belaş sererast bike. Mafê te ye ku wê encama te û şîrketê li ser li hev kiriye bidest bînî. Belaşî tê wê maneyê ku divê şîrket hemû mesrefên ku bi sererastkirina şaşiyê ve girêdayî ye bigire ser xwe – weke mînak, materyal, rêwîtî û karkirinî.

Di destê didûyan de: ku jêkêmkirineke bihayê bide te

Jêkêmkirina bihayê divê bi qasî mesrefa şaşiyê be, weke mînak bihaya sererastkirinê ya li cem şîrketeke din.

Di destê sisiyan de: ku tu karibî peyman betal bikî

Betalkirina peymanê tê maneya rawestandina karî, û li ser te nabe ferz ku tu pereyê wê xizmetê bidî. Herwiha li ser şîrketê jî nabe ferz ku kar bidawî bike.

Dema tamîrê û hejmara ceribandinên tamîrkirinê

Li gorî qanûnê divê şîrket di nav demeke maqûl de şaşî tamîr bike. Ka dema maqûl çiye, car ji caran diguhere. Ev bi cureyê şaşiyê û pêdiviya te ya tamîrkirina malê ve girêdayî ye. Heger malek (xanî) bideynî ji te re hatibe teklîf kirin dirêjiya dema tamîrê jî dikare bê qebûlkirin.

Di halê normal de divê firoşkar ji bo tamîrkirina şaşiyê karibe du ceribandinan bike. Heger heman şaşî careke din rû bide mafê te heye ku ji ceribandinên nû yên tamîrkirinê re bibêjî na, û di şûna vê de doza betalkirina kirînê bikî.

Mafê rawestandina pere

Heger karûbarê hatiye kirin bi şaşî be dikarî li gorî qanûnan qismek yan tevahiya peredanê rawestînî. Ev weke zextekê li ser şîrketê û ewlekariyek ji bo te ye. Ev tê wê maneyê ku tu peredanê radiwestînî heta ku şîrket pirsgirêk çareser bike. Mafê te heye ku mîkdarek ku têra çareserkirina şaşiyê li cem şîrketeke din dike li cem xwe hilînî, heger ku şîrket vî şaşiyê çareser neke.

Girîng e tu binivîskî ji şîrketê re bidî zanîn ku tu dê peredanê rawestînî û çima.

Mafê rawestandina pere

Heger karûbarê hatiye kirin bi şaşî be dikarî li gorî qanûnan qismek yan tevahiya peredanê rawestînî. Ev weke zextekê li ser şîrketê û ewlekariyek ji bo te ye. Ev tê wê maneyê ku tu peredanê radiwestînî heta ku şîrket pirsgirêk çareser bike. Mafê te heye ku mîkdarek ku têra çareserkirina şaşiyê li cem şîrketeke din dike li cem xwe hilînî, heger ku şîrket vî şaşiyê çareser neke.

Girîng e tu binivîskî ji şîrketê re bidî zanîn ku tu dê peredanê rawestînî û çima.

Bedela ji ber şaşiyê

Yê ku mesrefa ziyanên aborî yên ji ber şaşiya malê li ser te dibe mal divê bide, ew şîrket e ku te mal jê stendiye. Mînakên van mesrefan ev in:

  • Mesrefa şandina malî ji bo tamîrkirinê

  • Mesrefên ji ber ku tu neçar bûn ku gelek caran bajoyî ji bo dukanê


Jibîr neke ku dikarî tenê daxwaza bedela mesrefên berçav bikî. Ji bo wê zehmetiyê û wexta ku te ji bo gilîkirina şaşiyê serf kiriye nikarî pere wergirî. Divê tu karibî bingeh, weke mînak fîş (kvitto) yan fatûre nîşan bidî ka te çi cure mesrefan kiriye, û divê mesref qebûlbar bin û yekser bi şaşiyê ve girêdayî bin.

Şaşiyê belge bike

Girîng e ku dema şaşî yan kêmasiyek dibînî belge bikî ka şaşî çi ye. Hem divê tu karibî ji şîrketê re nîşan bidî ka şaşî bi ya te çi ye, hem jî dema tu û şîrket li hev nekin belgekirin girîng dibe.

Hîn caran dikarî şaşîya pêk hatiye bi girtina wêne û fîlm belge bikî. Heger malek bi nuanseke şaş ya rengê ji te re hatibe şandin dikarî wê demê bi wêneya ji webcîyê temam bikî, ku bi awayeke vekirî nîşan dide ku ferqa nuansê ya bi malê ser webciyê re qiyas ya heqîqetê cudatir e.

Hîn caran şîrket şaşiyan lêkolîn dikin da zanibin jêdera pirsgirêkê çi ye. Heger şiklên baş yên belgekirina şaşiyê tunebin dikarî dema gilî li cem şîrketê dikî şaşî îzah bikî.

Ji şîrketê re binivîsîne û giliyê şaşiyê bike

Şertên ku divê tu bi çi şiklî gilîyê bikî tune ne. Lê tewsiya me ewe ku tu bi şîrketê re binivîskî têkilî daynî. Wê demê dikarî îsbat bikî ku te gilî kiriye û te di wexta xwe de vê yekê kiriye. Weke mînak, dikarî e-nameyek bişeynî.

Dema ji bo gilîkirinê bi şîrketê re têkilî datînî baştir e ku tu van agahiyan pêşkêş bikî:

  • Te çi kiriye û te kengê kirînê pêk anî

  • Îzah û tewsîrkirina şaşiyê

  • Wêne û bingehên din ku bi awayeke zelal şaşiyê nîşan dide

  • Tu ji şîrketê hewleke çawa daxwaz dikî

  • Bingehên ku nîşan didin ka te ji ber şaşiyê çiqas mesrefê kiriye

  • Fîş (Kvitto), heger ku tu dê giliyê xwe li dukanek bikî

Hertim baştir e, bingeheke binivîskî li cem te hebe, ku nîşan dide te ji bo giliyê bi şîrketê re têkilî daniye. Ji ber vê yekê baş e ku, heger îmkana te hebe, SMS yan e-nameyek bişeynî. Wê demê dikarî bingeh jî weke pêvekirî bişeynî, weke mînak wêne û fîlm.

Ger bi şîrketê re li hev neyî

Ger rêberî ji te re lazim be dikarî bi Alo serfkar (Hallå konsument) re têkilî daynî. Em xizmeteke agahdariyê ya netewî ne, û em dikarin li derbarê mafên te de agahdarî bidin te û bibêjin ka ji bo tu dabaşa xwe bimeşînî çi cure alternatîfên te hene. Em bi awayeke bêalî rê nîşan didin û nikarin dabaşa te ya takekes binirxînin, pirsgirêkan çareser bikin yan di şûna te de bi şîrketan re têkilî deynin.


Agahiyên têkiliya bi Alo serfkar (Hallå konsument) re.

Heger tu û şîrket li hev neyên dikarî gelek caran li cem Lijneya giliyê ya gîştî (Allmänna reklamationsnämnden – ARN) gilî bikî, da ku ew nakokiya navbera we de mihekeme bikin. Ev belaş e

Li ser webcîya ARN’ê li derbarê gilîkirinê de zêdetir bixwîne.

Ji bo karibî li cem ARN giliyê bikî divê şîrketê bi temamî yan bi qismî ji daxwaza te re gotibe na, yan jî qet bersivê nedabe te.

Reklamera felaktig vara 

Att reklamera innebär att du kontaktar företaget för att klaga på fel i varan. Inom EU har du minst två år på dig att reklamera, och har du köpt varan från ett svenskt företag har du tre års reklamationsrätt. 

Vad räknas som fel?

För att en vara ska ses som felaktig enligt lag krävs det att felet är ursprungligt. Ett ursprungligt fel är ett sådant fel som fanns i varan redan när du köpte den eller tog emot den. Felet behöver inte visa sig direkt, det kan handla om ett ursprungligt fel även om felet visar sig efter viss tid. Det kan handla om att:

  • Varan är bristfällig, fungerar dåligt eller är trasig

  • Varan stämmer inte överens med informationen du fick i samband med köpet

  • Varan inte är anpassad efter ändamålet, till exempel en regnjacka som inte tål vatten.

Tre års reklamationsrätt

I Sverige har du enligt lag upp till tre år på dig att klaga på fel i en vara. Har du köpt varan från ett företag i ett annat EU-land har du minst två år på dig att klaga på fel i varan. Det är viktigt att du klagar på felet inom två månader från det att du upptäckte eller borde ha upptäckt felet, för att vara säker på att du kan ställa krav mot företaget.

Vad kan du kräva av företaget om varan är felaktig?

Konsumentköplagen styr vilka krav du kan ställa mot företaget.

I första hand: att du får felet åtgärdat eller får en ny vara

Att felet åtgärdas innebär att företaget rättar till felet, till exempel reparerar eller byter ut en felaktig del. Det andra alternativet är att du får en annan, felfri vara. Du kan själv föreslå vilken lösning du vill ha av företaget. Men om företaget kan visa att det blir en orimligt stor kostnad att ge dig en ny vara jämfört med att reparera, har de vanligtvis rätt att göra reparationen.

I andra hand: att du får ett prisavdrag

Prisavdraget ska motsvara felet, till exempel vad det kostar att få felet åtgärdat av ett annat företag.

I tredje hand: att du får häva köpet

En hävning betyder att köpet återgår, det vill säga att företaget tar tillbaka varan och att du får dina pengar tillbaka. Om varan ska skickas tillbaka till företaget är det företaget som ska stå för frakten.

Reparationstid och antal reparationsförsök

Företaget ska reparera felet inom skälig tid. Vad som är skälig tid behöver bedömas från fall till fall, och beror bland annat på vilken typ av fel det är och ditt behov av att få varan lagad. Om du har blivit erbjuden en lånevara kan en längre reparationstid vara okej.

Normalt sett har företaget två försök på sig att åtgärda samma fel. Uppstår samma fel en tredje gång kan du ha rätt att säga nej till fler reparationsförsök och istället kräva att köpet hävs.

Rätt att hålla inne betalning och att få ersättning för kostnader

När det är fel på varan har du rätt att hålla inne hela eller en del av betalningen. Det betyder att du kan vänta med att betala tills företaget löser problemet. Du har rätt att hålla inne en summa som räcker till att åtgärda felet någon annanstans om företaget inte löser problemet.

Det är viktigt att du meddelar företaget att du håller inne betalningen och varför du gör det.

Det är företaget du köpte varan av som ska stå för eventuella kostnader som du drabbas av på grund av att varan är felaktig. Exempel på kostnader kan vara:

  •  Fraktkostnad för att skicka varan på reparation

  •  Kostnader för att du har tvingats köra flera gånger till butiken

Tänk på att det är faktiska kostnader som du kan kräva ersättning för. Du kan inte kräva ersättning för besväret eller tiden du lägger ned på reklamationen. Du behöver kunna visa underlag, till exempel kvitton, fakturor eller andra intyg, på vilka kostnader du har haft.

Dokumentera felet

När du upptäcker fel eller brister är det viktigt att du dokumenterar vad som är fel. Dels behöver du kunna visa för företaget vad du tycker är fel, dels blir dokumentationen viktig om du och företaget inte kommer överens om felet.

Ibland går det att visa att vara är felaktig genom att ta en bild eller filma. Får du en vara i fel färgnyans kan du behöva komplettera med en bild från webbplatsen som tydligt visar att nyansen på webben avviker från verkligheten.

Ibland kan företaget behöva göra en felundersökning för att se vad som orsakar problemen. Om det inte finns något bra sätt att dokumentera felet kan du beskriva felet när du kontaktar företaget för att klaga.

Skriv till företaget för att klaga på felet

Det finns inga krav på hur du ska reklamera, men vi rekommenderar att du kontaktar företaget skriftligen. Då kan du bevisa att du har klagat och att du har gjort det i rätt tid. Du kan till exempel skicka ett mejl.

När du kontaktar företaget för att reklamera är det bra om du tar med följande uppgifter:

  • Vad du har köpt och när du gjorde köpet

  • En beskrivning av felet

  • Bilder eller annat underlag som tydligt visar felet

  • Vilken åtgärd du önskar av företaget

  • Underlag som visar kostnader du har fått på grund av felet

  • Kvitto (om du reklamerar i butik)

Om du inte kommer överens med företaget

Om du behöver vägledning kan du kontakta Hallå konsument. Vi är en nationell upplysningstjänst som kan ge information om dina rättigheter och vilka alternativ du har för att komma vidare. Vi ger oberoende vägledning och kan därför inte bedöma ditt enskilda ärende, lösa tvister eller kontakta företag åt dig.

Kontaktuppgifter till Hallå konsument

Om du och företaget inte kommer överens kan du i många fall anmäla till Allmänna reklamationsnämnden (ARN) för att få tvisten prövad.

Läs mer om att göra en anmälan på ARN:s webbplats

För att kunna anmäla till ARN måste företaget ha sagt helt eller delvis nej till ditt krav, eller inte svarat alls.

Fäll ihop